|
ARGUVAN’DA TURİZM:
İlçede en eski yerleşimin Kalkolitik çağda başladığı, eski Tunç, Hitit, Roma ve Bizans devirlerinde devam ettiği yüzey araştırmaları sonucu anlaşılmıştır. Bu araştırmalar Morhaman, Kara Höyük ve İsa Köy’de yapılmıştır. Osmanlı İmparatorluğu döneminde Tahir bucağı adı ile Arapkir’e bağlı olan Arguvan sonradan ilçe olarak Diyarbakır’a, 1873 yılında ise Keban’a bağlanmıştır.
Cumhuriyetin ilanıyla merkez ilçe olarak Malatya’ya bağlanmıştır. Dağlık ve ovalık bir araziye sahip ve Doğu Anadolu bölgesinin iklim özelliklerini gösterir. Su kaynakları açısından zengin olan ilçede Şotik Çayı, Morhamam Çayı Söğütlü Çay ve Çavuş Çayı bulunmaktadır. Karahöyük Köyü, İsa Köyü ve Tarlacık Köyüne bağlı Horumhan mezrasındaki Morhamam Höyüklerin yanı sıra Kızık Köyü’nde de Kutsal Balıklı Park bulunmaktadır. Halk ozanları açısından zengin olan ilçe’nin Arguvan ağzı halk türküleri meşhurdur.
ARGUVAN TÜRKÜ FESTİVALİ
 Son dönemlerde yapıla gelen “ARGUVAN TÜRKÜ FESTİVALLERİ” ilçemiz adına en büyük turizm özelliğini nakil etmekte ve ticari, beşeri, bölgesel tanıtım adına görselliği sağlamaktadır. Günümüze kadar dört kez icra edilen ve bu yıl beşincisi icra edilecek olan “Arguvan Türkü Festivali” toplumsal anlamda yöresel tanıtımın ve kendi özünden oluşan türkülerinin genel anlamda tanıtılması ve dinletilmesi safhasında; ilçemiz adına da çok büyük bir proje özelliğini taşımaktadır.
Bu festival nedeni ile ilçemiz, turizm açısında çok ciddi biçimde yaralanmakta ve faydalanmaktadır. Özellikle bu projenin oluşmasına ve hayat geçmesine imza atan, tüm sivil toplum örgütlerimizin temsilcilerine ve Arguvan adına Hizmet üreten mülkiye amirlerine, destek veren tüm iş adamlarımıza, tüm hemşerilerimize, yöresel ve genel sanatçılarımıza, şairlerimize, aydınlarımıza, yazarlarımıza ve elini bu taşın altına koyan tüm insanlarımıza çok çok teşekkür ediyoruz.
Bu konuda önemli olan bir husus, Bu festivali sadece ve sadece belirli günlerle sınırlı kalmasını önleyerek, Türkü festivalinin getirisini daha geniş bir biçimde değerlendirerek yöresel anlamda hizmet yaratmaya ve istihdam oluşturmaya öncü tutmalıyız.
www.arguvankoyleri.com sitesi olarak bu çalışmanın destekçisi ve takipçisi olacağız.
KIZIK KÖYÜ VE Kutsal Balıklar:
 Kızık köyünün içerisinde, köylülerin kutsal kabul ettikleri balıklar yaşamaktadır. Kutsal balıkların üreme tarihi belli olmamakla birlikte Kızık köyünün kuruluşundan evvel var oldukları, köyümüz yaşlılarının nesilden nesile aktardıkları bilgilerden anlaşılmaktadır.
Köyün suyu, kaynak suyu olup eskiden bu suyun içinde yaşayan balıkların içme suyunu kirletmesi nedeniyle, 1930 lu yıllarda muhtarlık yapan Hüseyin Sayın tarafından balıkların bitişikdeki göle alınması ile birlikte bışalan yere, içme suyu deposu yaptırılmıştır. Balıkların alt gölete alınması sırasında bir miktar balığın ölümüne sebebiyet verilmesi ve bir süre sonra Muhtar Hüseyin Sayın ile birlikte iki oğlununda ölmesi balıkların kutsallığına bağlanılmıştır. savaş dönemlerinde balıkların kaybolmaları ve göletlerinde görülememeleri ve geri döndüklerinde derilerinde yara izlerinin bulunması köylülerin askerlere yardım etmek için ayrıldıklarına inanmalarına neden olmuştur.
Köylüler tarafından kutsal sayılan balıklar, kimse tarafından tutulmaz ve yenmez. Balıkları tutan ve yiyenlerin başına kötü şeyler geldiğinin bilinmesi buna neden olmuştur. Balıklar öldüğü zaman normal bir insana yapıldığı gibi, balık için bir çukur kazılarak balık buraya gömülür. Balıkların bulunduğu çeşmede cuma akşamları mum yakılmaktadır.
Balıkların beslenmesi, köylülerin dibi tutan kazan, tencere, tava gibi kapları göletin içine koyması ve balıkların bu kapları temizlemesi ile olmaktadır. Bu nedenle televizyon ve gazetelerde "bulaşık yıkayan balıklar" olarak isimleri geçmiştir.
Balıkların tutulmaması ve köylüler tarafından çok iyi korunması nedeniyle balıkların sayısı gün geçtikçe artmıştır. Bu artış sonucunda köylüler Malatya Valiliğine müraacat ederek yeni göletler yapılmasını talep etmişlerdir. Zamanın Malatya Valisi Saffet Arıkan Bedük, Milletvekili Mustafa Yılmaz. DSİ Müdürü Hurşit KUŞÇU ve diğer köylülerin katkılarıyla, "Kutsal Balıklar Parkı" adı altında, eskiden az sayıda balığın mevcut olduğu "gesilik" adıyla bilinen yere, balıkların yaşayacağı 4 adet gölet yapılmış ve balıklar özenle bu göletlere taşınmıştır.
Şu an bu göletlerde ve eski yerlerinde yaşamaya devam eden balıklar yeni yapılan gölette suyun yeterli oksijeni alamaması ile göletin yosunlanıp kirlenmesinden dolayı, hastalanan balıklar için Fırat Üniversitesine müracaat edilmiş ve yetkiler tarafından tahlil ve ilaçlamalar yapılmış ve bu göletlerde 4 ayrı çeşit balığın mevcut olduğu tespit edilmiştir. Türkiyede bu balıklarla aynı cins olarak bilinen sadece Urfa daki kutsal sayılan balıklar bilinmektedir. Balıkların bulunduğu yeni parkın çevresine Futbol sahası, Çocuk parkı, Köy Konağı gibi yapıların yapılması ile birlikte köy, ilçe ve genelinde ziyaret edilmeye değer yerlerden biri haline gelmiştir. Evlenme ve sünnet düğünlerde İlçe ve köylerinden gelen gelin, damat, sünnet edilecek çocuklar, kutsal balıkları ziyarete getirilir.
Arguvan da gezilebilecek turizm yerleri.
 İlçe merkezine 10 km uzaklıktaki Kızık köyünde bulunan Balıklı Çeşme, yine ilçeye 10 km mesafedeki Bemara Çayı'nın geçtiği yeşilliklerle dolu vadi, ilçenin 3 km uzağında Dolaylı Mahallesinde Büyük bağ adındaki kaynak ile Görge köyündeki Deliklitaş belli başlı gezinti yerleridir.
|
